Marynarka Wojenna Chińskiej Armii Ludowo-Wyzwoleńczej posiada kilka okrętów podwodnych z napędem atomowym. Pierwszy okręt tej klasy, określany jako okręt podwodny typu 091 wszedł do służby w 1974 roku i pozostawał w eksploatacji do 2000 roku.

Historia chińskich atomowych okrętów podwodnych nie jest zbyt dobrze znana, ponieważ chińskie władze cały czas ukrywają informacje na ich temat. Historia tego typu okrętów w Chinach rozpoczęła się w 1958 roku, czyli zaledwie 4 lata po wejściu do służby amerykańskiego okrętu USS Nautilus. Mao Zedong nakazał wówczas rozpoczęcie prac nad pierwszym chińskim atomowym okrętem podwodnym.

Okręt podwodny 405 typu 091

Okręt podwodny 405 typu 091

Minęło kilka lat zanim chińscy inżynierowie stworzyli projekt takiego okrętu. W trakcie prac korzystali prawdopodobnie z informacji na temat amerykańskich okrętów podwodnych typu Albacore, pozyskanych w nieznany sposób. Na pewno w pracach nie korzystano z wsparcia z ZSRR, ponieważ relacje między Chinami a ZSRR były w tym okresie napięte. Wodowanie pierwszej jednostki oznaczonej numerem 401 miało miejsce w 1970 roku po około 5 latach prac projektowych, badawczych i samej budowy, a do służby okręt wszedł 1 sierpnia 1974 roku. W 1977 roku zwodowano drugi taki sam okręt, oznaczony numerem 402. Do służby jednostka weszła 30 grudnia 1980 roku.

Okręty od początku sprawiały sporo problemów, były stosunkowo głośne jak na jednostki z napędem atomowym, oraz przede wszystkim miały problemy z wysokim poziomem promieniowania, generowanym przez reaktor. Skala problemu była tak duża, że kolejne 3 jednostki tego typu zostały znacząco przeprojektowane, tak aby zwiększyć izolację przedziału reaktora. W 1983 roku zwodowano pierwszy z ulepszonych okrętów – 403, który wszedł do służby 25 grudnia 1984 roku. Kolejne dwa okręty – 404 i 405 zwodowano odpowiednio prawdopodobnie w 1987 i 1990 roku, a do służby weszły 27 października 1987 i w grudniu 1990 roku.

Okręt podwodny 405 typu 091

Okręt podwodny 405 typu 091

Wszystkie te okręty, mimo różnic projektowych określa się jako typ 091 Han. Jednostki mają około 98 m długości i wyporność podwodną 5500 ton. Jeden reaktor atomowy zasila dwie turbiny parowe, które zapewniają prędkość około 25 węzłów pod wodą i 12 węzłów na powierzchni. Uzbrojenie okrętów składa się z 6 wyrzutni torped kalibru 533 mm z zapasem 20 torped lub 36 min. Dodatkowo, okręty te posiadają podobno wyrzutnie pocisków przeciwokrętowych C-801, ale mogą one być odpalane jedynie z powierzchni. Załoga liczy prawdopodobnie 75 oficerów i marynarzy. Według dostępnych danych maksymalna głębokość zanurzenia tych okrętów wynosi 300 m.

Pierwszy z okrętów wycofano z eksploatacji w 2000 roku, a następnie przekształcono go w muzeum. Również drugi okręt typu, 402 został wycofany z eksploatacji w 2005 roku. Pozostałe trzy jednostki cały czas są wykorzystywane.

Okręt podwodny 401 typu 091

Okręt podwodny 401 typu 091

Chińskie okręty nie brały większego udziału w bardziej istotnych działaniach floty, ale w październiku 1994 roku jeden z okrętów tego typu śledził amerykańską grupę lotniskowca USS Kitty Hawk na Morzu Żółtym. Okręt został wykryty (prawdopodobnie Chińczycy celowo płynęli tak, aby zostali wykryci). Inny okręt tego typu w listopadzie 2004 roku postanowił na nogi całą japońską flotę, wpływając, oficjalnie przypadkowo na japońskie wody terytorialne.

Podziel się.

O autorze

Michał Banach

Gdybym miał spisać wszystkie swoje zainteresowania to nie starczyłoby mi życia. Głównie interesuję się historią, militariami i techniką a także fotografią, ale lista ta mogłaby być znacznie dłuższa. Skończyłem studia na kierunkach stosunki międzynarodowe oraz dziennikarstwo i komunikacja społeczna na Wydziale Nauk Politycznych i Dziennikarstwa UAM.