Lekki bombowiec Fairey Battle to bardzo specyficzna maszyna o krótkiej, ale trudnej historii. Opracowano ją w połowie lat 30. jako następcę całkowicie przestarzałych, dwupłatowych bombowców RAF. W momencie wejścia do służby były to nowoczesne samoloty o dużym potencjale, jednak zaprojektowane z myślą o taktyce, która…
Od momentu uzyskania niepodległości w 1918 roku, władze Finlandii kładły duży nacisk na budowę floty. Chociaż ostatecznie ambitne plany zostały bardzo mocno okrojone, Finowie wprowadzili do służby kilka ciekawych okrętów wojennych. Jedną z jednostek, która na pierwszy rzut oka nie robiła wrażenia, był Vesikko. Był…
Czołgi M4 Sherman stanowiły podstawowe uzbrojenie alianckich wojsk pancernych podczas II wojny światowej. Dzięki optymalnej konstrukcji, były to jedne z pierwszych czołgów uniwersalnych, produkowanych na masową skalę. Po wojnie ich kariera szybko dobiegła jednak końca, a ich miejsce zajęły pełnoprawne czołgi podstawowe. Tysiące niepotrzebnych Shermanów…
7 lutego 1807 roku rozpoczęła się bitwa pod Pruską Iławą. Było to pyrrusowe zwycięstwo Wielkiej Armii Napoleona Bonapartego.
Czołgi miały olbrzymi wpływ na sposób prowadzenia działań ofensywnych podczas I wojny światowej. Szybko jednak okazało się, że romboidalne czołgi ciężkie były zbyt powolne, aby wykorzystać fakt przełamania linii frontu. Potrzebny był pojazd szybszy, który mógłby przejąć rolę kawalerii. Tak narodziła się w Wielkiej Brytanii…
Lata 80. XIX wieku były okresem największej i najszybszej rewolucji w budownictwie okrętowym. Postęp technologiczny był tak szybki, że niektóre okręty stawały się przestarzałe zanim weszły do służby. Szukając najbardziej optymalnej konstrukcji, największe floty eksperymentowały i tworzyły często pojedyncze, eksperymentalne pancerniki. Tak miało być w…
Francuzi zapisali się w historii jako twórcy pierwszego okrętu pancernego – Gloire. Nie był to jednak okręt pancerny w pełni tego słowa znaczenia, ponieważ posiadał drewniany kadłub, osłonięty żelaznymi płytami. Dopiero zbudowany po nim Couronne był faktycznie pierwszym francuskim okrętem wojennym z całkowicie żelaznym kadłubem.…
Na początku XIX wieku młoda amerykańska flota zainicjowała program budowy dużych, trzypokładowych okrętów liniowych uzbrojonych w 74 działa. Jednostki te miały wzmocnić flotę i dorównywać podobnym jednostkom europejskich flot. Jednym z okrętów, które wówczas powstały był USS Alabama. Nigdy jednak nie wprowadzono go jednak do…
Japońska flota pod koniec XIX wieku przeszła jedną z największych transformacji. W ciągu zaledwie kilku lat rozrosła się tak bardzo, że podczas wojny rosyjsko-japońskiej bez problemów rozgromiła rosyjską flotę. Wśród okrętów, które weszły do służby w tym okresie, najważniejszym bez wątpienia jest pancernik Mikasa. Chociaż…
Na południu Islandii, na targanych wiatrem, surowych plażach Sólheimasandur znajduje się wrak samolotu Douglas C-117D, który lądował awaryjnie w tym miejscu 21 listopada 1973 roku. Nikt nie zginął, a samolot doznał nieznanych uszkodzeń. Była to więc jedna z wielu nieistotnych katastrof wojskowych maszyn transportowych w…
W historii lotnictwa było wielu pionierów, którzy swoimi pomysłami wyprzedzali swoje czasy. Byli też tacy, którzy mieli tak „rewolucyjne” pomysły, że były one przestarzałe już w momencie sformułowania. Przykładem może być projekt kanadyjskiego myśliwca Canadian Car and Foundry FDB-1, stworzony przez gruzińskiego konstruktora, Michaiła Leontjewicza…
Prowadzenie operacji ratunkowych w przypadku okrętów podwodnych to wyjątkowo trudne zadanie, wymagające wykorzystania specyficznych środków i jednostek. Szukając sposobu na rozwiązanie problemu prowadzenia podwodnych akcji ratowniczych na dużych głębokościach lub pod lodami Arktyki, radzieckie władze zleciły na początku lat 70. opracowanie specjalistycznych ratowniczych okrętów podwodnych…
Krótko po I wojnie światowej narodził się nowy rodzaj lotnictwa – samoloty pokładowe. Maszyny dostosowane do operowania z pierwszych lotniskowców początkowo powstawały w wyniku przebudowy konwencjonalnych konstrukcji, jednak zawsze wiązało się z to z różnymi problemami albo niedopracowaniem. W USA pierwszym zaprojektowanym od podstaw z…
Operacja Pustynna Burza w 1991 roku, będąca bezpośrednią odpowiedzią na inwazję Iraku na Kuwejt w poprzednim roku, nie była jedynie kolejnym starciem w burzliwej historii Bliskiego Wschodu. Stanowiła punkt oddzielający erę wojen industrialnych od wojen epoki informacyjnej. Był to poligon doświadczalny, na którym zimnowojenna doktryna…
Stampe-Vertongen SV.10 był belgijskim prototypem wielozadaniowego samolotu bojowego, opracowanym w połowie lat 30. XX wieku. Zaprojektowana w układzie dwupłata maszyna miała realizować popularną w tamtym okresie doktrynę „krążownika powietrznego”, łącząc cechy bombowca, samolotu rozpoznawczego i ciężkiego myśliwca. Program rozwojowy zakończył się katastrofą prototypu 5 października…
Historia śmigłowców rozpoczęła się w latach 30. XX wieku, równolegle w Niemczech i USA. Rozwijano je niezależnie według nieco odmiennych koncepcji. Punktem zwrotnym w ich historii było pojawienie się w USA już podczas II wojny światowej śmigłowca Sikorsky R-4. Była to pierwsza tego typu maszyna…
Royal Canadian Navy powstała jako Naval Service of Canada w 1910 roku. Młoda formacja, której zadaniem była ochrona bardzo długiej linii brzegowej kraju, musiała od podstaw zbudować swoje siły. Pierwszymi pozyskanymi przez nią okrętami wojennymi był dwa ex-brytyjskie krążowniki. HMCS Rainbow i HMCS Niobe. Były…
Na początku lat 30. brytyjskie Ministerstwo Lotnictwa wydało specyfikację dla nowej łodzi latającej, która miała być wykorzystywana do patrolowania dużych obszarów morskich. Z trzech prototypów jakie zbudowano, dwa, bardziej tradycyjne weszły do ograniczonej eksploatacji. Trzecia maszyna, chociaż nie weszła do produkcji, wyróżniała się nietypową konstrukcją…
Holowniki portowe to niewielkie jednostki pomocnicze, których służba zwykle jest rutynowa i mało ciekawa. Zbudowany w 1941 roku holownik Hoga (YT-146) zapewne też byłby jednym z wielu zapomnianych jednostek tego typu, ale stało się inaczej. 7 grudnia 1941 roku podczas japońskiego ataku na Pearl Harbor…
Pancerniki typu Connecticut były ostatnimi amerykańskimi przedrednotami. Zaprojektowano je jako znaczące rozwinięcie i ulepszenie starszych pancerników, jJednak już podczas ich budowy nastąpiła rewolucja w budownictwie okrętowym, która sprawiła, że gdy weszły do służby, były przestarzałe. Mimo to pozostawiono je w eksploatacji aż do końca I…
Polska historia pełna jest zrywów niepodległościowych i powstań. Niestety znaczna ich część zakończyła się porażką, represjami i olbrzymimi stratami. Na tym tle, Powstanie wielkopolskie wyróżnia się szczególnie, ponieważ nie tylko zakończyło się zwycięstwem, ale również było przykładem znakomitego planowania i przygotowań. Mimo to, chociaż świadomość…
W latach 20. XX wieku w Wojsku Polskim zaczęła dojrzewać idea lotnictwa liniowego. Samolotów, które miały pełnić różne role – od rozpoznawczych po bombowce frontowe. Koncepcja ta wymagała posiadania uniwersalnych maszyn, nadających się do adaptacji do różnych zadań. Aby jak najlepiej sprostać wymaganiom, potrzebna była…
Francja w momencie zakończenia I wojny światowej dysponowała olbrzymią liczbą czołgów, stając się pancerną potęgą. Przez kolejne lata Francja utrzymywała znaczną część tych pojazdów i ich wersji rozwojowych w służbie, jednak na początku lat 30. zdano sobie sprawę z tego jak bardzo są przestarzałe. W…
Najbardziej znanymi alianckimi czterosilnikowymi bombowcami strategicznymi były Boeing B-17 Flying Fortress oraz Avro Lancaster. Wykorzystywano jeszcze wiele innych typów maszyn tej klasy. Niewiele brakowało, a dołączyłby do nich francuski bombowiec strategiczny Bloch MB.162. Oblatano go jednak tuż przed kapitulacją Francji w czerwcu 1940 roku, a…
Amerykańska flota w drugiej połowie XIX wieku była w bardzo dziwnym stanie. Po wojnie secesyjnej USA wycofały się z większej aktywności na arenie międzynarodowej. Tym samym zaniedbano rozwój floty, która oparła swoje siły o całkowicie przestarzałe okręty, które pamiętały bardziej okres przed erą okrętów pancernych.…
Japoński atak na amerykańską bazę Floty Pacyfiku w Pearl Harbor 7 grudnia 1941 roku miał prosty cel. Japończycy zakładali, że wyeliminuje on zagrożenie ze strony Stanów Zjednoczonych i pozwoli Japonii na dalszy podbój Azji i Pacyfiku. Mimo znakomitego przygotowania, śmiałego planu i jego bardzo dobrego…
Zbudowany w połowie lat 50. bombowiec strategiczny Convair B-58 Hustler był pierwszym amerykańskim operacyjnym bombowcem zdolnym do lotu z podwójną prędkością dźwięku (Mach 2). W momencie wejścia służby był jednym z najnowocześniejszych samolotów na świecie, wyróżniającym się wieloma nietypowymi rozwiązaniami konstrukcyjnymi. Równocześnie był wyjątkowo drogi…
Zbudowany w 1938 roku stawiacz min ORP Gryf był największym okrętem wojennym służącym w Marynarce Wojennej II RP pod względem wyporności (większy był jedynie hulk ORP Bałtyk, ale nie była to jednostka bojowa). Niestety jego kariera była krótka, ponieważ zatopiono go 3 września 1939 roku.…
Brytyjski karabin Martini-Henry przyjęty do uzbrojenie w 1871 roku był podstawową bronią strzelecką Imperium Brytyjskiego w drugiej połowie XIX wieku. Dzięki zastosowanym nowoczesnym rozwiązaniom technicznym karabin ten znacznie zwiększył siłę ognia brytyjskich żołnierzy. Było to szczególnie przydatne podczas wojen kolonialnych. Była to również rewolucyjna broń,…
Do połowy XIX wieku na morzach i oceanach królowały żaglowce. Rozwój technologii oraz powstanie napędu parowego całkowicie zmieniły jednak sytuację. W połowie XIX wieku dostępne były już wszystkie technologie pozwalające na opracowanie pierwszych okrętów pancernych. Chociaż początkowo pionierami w tej dziedzinie byli Francuzi, Brytyjczycy nie…