Przeglądasz: XIX wiek

Chociaż na całym świecie istnieje wiele statków-muzeów, niewiele jest jednostek zbudowanych w XIX wieku lub wcześniej. Na tym tle wyróżnia się żaglowiec Star of India zachowany w Maritime Museum of San Diego w Kalifornii w USA, który zbudowano w 1863 roku i mimo swojego wieku,…

Czytaj dalej

Kariery okrętów pancernych budowanych w drugiej połowie XIX wieku zwykle były krótkie, ponieważ już po kilku latach okręty stawały się przestarzałe. Były jednak wyjątki, a ich najlepszym przykładem był pancernik kazamatowy Redoutable, którego budowę rozpoczęto w 1872 roku i eksploatowano do 1909 roku.

Czytaj dalej

Zbudowany w 1825 roku slup wojenny HMS Mutine byłby jedną z wielu zapomnianych, małych jednostek wojennych wykorzystywanych w XIX wieku do zadań pomocniczych. Praktycznie tak się stało, ale okręt ten zapisał swoją kartkę w historii Tasmanii.

Czytaj dalej

Mimo swojej długiej morskiej tradycji, Portugalia nie przystąpiła do wyścigu zbrojeń zapoczątkowanego w połowie XIX wieku przez pojawienie się okrętów pancernych o napędzie parowym. Jedynym dużym okrętem wojennym jaki wszedł do służby w drugiej połowie XIX wieku był pancernik Vasco da Gama, który pozostawał w…

Czytaj dalej

Zbudowany w 1859 roku parowiec SS Great Eastern był wyjątkową jednostką. Był on ostatnim i największym dziełem Isambarda Kingdoma Brunela. W swoim czasie był największym statkiem na świecie pod każdym względem i utrzymał to miano do końca XIX wieku. Niestety była to również jedna z…

Czytaj dalej

Zbudowany w 1892 roku amerykański krążownik pancernopokładowy USS Olympia to jedyny okręt, który wziął udział w wojnie amerykańsko-hiszpańskiej i przetrwał do naszych czasów. Jest to również najstarszy zachowany w USA okręt wojenny z stalowym kadłubem.

Czytaj dalej

W połowie lat 90. XIX wieku Włosi rozpoczęli budowę serii krążowników pancernych typu Garibaldi. Okręty te jeszcze zanim weszły do służby we włoskiej flocie stały się hitem eksportowym. Cztery okręty trafiły do Argentyny, dwa do Japonii a jeden do Hiszpanii, gdzie otrzymał nazwę Cristóbal Colón.…

Czytaj dalej

W południe 26 sierpnia 1883 roku w cieśninie Sunda doszło do potężnej erupcji wulkanu Krakatau. Seria eksplozji towarzyszących erupcji, które wyrzuciły w powietrze tony skał, pyłu i pumeksu uznawane są za najgłośniejszy dźwięk jaki kiedykolwiek usłyszano. W wyniku fal tsunami i trzęsień ziemi wywołanych erupcją…

Czytaj dalej

Łączący Morze Egejskie z Morzem Jońskim Kanał Koryncki powstał pod koniec XIX wieku, jednak pierwsze nieudane próby jego budowy podejmowano już w I wieku n. e.. Ze względu na swoją konstrukcję, kanał nie przyniósł znaczących korzyści żegludze i obecnie wykorzystywany jest głównie w celach turystycznych.

Czytaj dalej

Po wynalezieniu telefonu w latach 70. XIX wieku, nowy wynalazek bardzo szybko zaczął zyskiwać popularność na całym świecie. Początkowo łączność telefoniczna możliwa była tylko dzięki specjalnym centralom, do których podłączano abonentów bezpośrednio. Rosnąca ilość użytkowników telefonów sprawiła, że  w 1887 roku władze stolicy Szwecji, Sztokholmu,…

Czytaj dalej

Na przełomie XIX i XX wieku rozwój techniki sprawił, że wielu konstruktorów zaczęło tworzyć bardzo oryginalne projekty broni strzeleckiej. Niektóre z nich nigdy nie zostały zrealizowane, a inne powstały w niewielkich ilościach, po czym świat o nich zapomniał. Przykładem takiej broni jest włoski karabin Cei-Rigotti.

Czytaj dalej

W latach 90. XIX wieku w USA zbudowano serię nowoczesnych monitorów. Jedną z jednostek zbudowanych w tym czasie był monitor USS Monterey (BM-6). Jednostka pozostawała w służbie aż do 1922 roku.

Czytaj dalej

Zbudowany w 1887 roku hiszpański okręt Destructor klasyfikowany był jako niszczyciel torpedowców. Uznaje się go za pierwszy w historii niszczyciel i okręt, który stał się prekursorem późniejszych niszczycieli, projektowanych w Wielkiej Brytanii.

Czytaj dalej

Wprowadzony do służby w 1896 roku pancernik Brennus był pierwszym francuskim pre-dreadnoughtem. Budowa okrętu trwała aż 8 lat, przez co po wodowaniu okręt… poddano modernizacji zanim wszedł do służby. Brennus zapoczątkował serię kilku francuskich pancerników cechujących się bardzo rozbudowanymi nadbudówkami.

Czytaj dalej

Zbudowany w 1860 roku francuski okręt pancerny Gloire był pierwszym pełnomorskim okrętem chronionym przez pancerz z płyt żelaznych. Nowatorski projekt zapoczątkował intensywny wyścig zbrojeń i rozwój budownictwa okrętowego, ale sam okręt stał się ofiarą własnego sukcesu.

Czytaj dalej

Pod koniec lat 90. XIX wieku w Ameryce Południowej rozpoczął się morski wyścig zbrojeń między Brazylią, Argentyną i Chile. W ciągu kilku lat zamówionych zostało wiele nowych okrętów wojennych, które wyróżniały się nawet na tle europejskich jednostek. Jedną z nich był chilijski pancernik Capitán Prat,…

Czytaj dalej

Zbudowany w 1874 roku bark James Craig to jeden z ostatnich tego typu statków, jaki przetrwał do naszych czasów. Niegdyś takie żaglowce były podstawą handlu międzynarodowego, jednak na przełomie XIX i XX wieku ich miejsce zajęły parowce.

Czytaj dalej

Zwodowany w 1876 roku pancernik HMS Temeraire był pierwszym brytyjskim okrętem tej klasy z uzbrojeniem częściowo umieszczonym w barbetach, a częściowo na burtach jak w starszych jednostkach. Był to również jeden z ostatnich pancerników Royal Navy, który pływał pod żaglami.

Czytaj dalej

W momencie wejścia do służby w 1873 roku, HMS Devastation był najnowocześniejszym pancernikiem na świecie. Chociaż początkowo nie został doceniony przez Royal Navy, okręt ten stał się wzorem dla wszystkich późniejszych pancerników. Był to również pierwszy okręt liniowy pozbawiony żagli, w którym całe główne uzbrojenie…

Czytaj dalej

Ciężko sobie wyobrazić wiele współczesnych budynków, zwłaszcza galerii handlowych bez… drzwi obrotowych. Tak powszechna obecnie forma wchodzenia do budynków przez które przemieszcza się sporo osób powstała pod koniec XIX wieku, ale minęły lata zanim zyskała popularność.

Czytaj dalej

Przechadzając się paryskimi uliczkami można natrafić na wiele śladów przeszłości, często ukrytych między budynkami i zapomnianych. Świetnym tego przykładem jest Chemin de fer de Petite Ceinture, czyli okrężna linia kolejowa wokół całego Paryża, zbudowana w połowie XIX wieku i obecnie w znacznej mierze opuszczona.

Czytaj dalej

Zapoczątkowany na przełomie lat 80. i 90 XIX wieku gwałtowny rozwój amerykańskiej floty sprawił, że w krótkim czasie powstało wiele okrętów pancernych, które na różne sposoby było tymi pierwszymi. USS Texas był pierwszym planowanym nowoczesnym pancernikiem US Navy, ale nigdy nie otrzymał oznaczenia BB i…

Czytaj dalej

Pierwszym okrętem pancernym w historii był francuski Gloire, natomiast pierwszym okrętem wojennym o całkowicie żelaznym kadłubem brytyjski HMS Warrior. Na kilka miesięcy przed położeniem stępki pod brytyjski okręt, we Francji położono stępkę pod okręt pancerny Couronne. Zwodowano go jednak po Warriorze.

Czytaj dalej

Formalnie pierwszym amerykańskim pancernikiem był zbudowany w 1892 roku USS Texas, jednak okręt ten nigdy nie otrzymał standardowego numeru przyznawanego amerykańskim pancernikom (zaczynającego się od liter BB). Dopiero zbudowany rok później USS Indiana otrzymał oznaczenie BB-1.

Czytaj dalej

Niedaleko Bilbao w północnej Hiszpanii znaleźć można nietypowy opuszczony zamek. W otoczeniu parku i lasu znajduje się średniowieczny zamek Butrón. Budowla przeszła olbrzymią przebudowę w XIX wieku i to jej zawdzięcza swój wygląd. Obecnie zamek stoi opuszczony.

Czytaj dalej

Wielki sukces wizerunkowy, jakim był pierwszy transatlantycki rejs parowca Great Western sprawił, że już pod koniec 1838 roku Isambard Brunel rozpoczął prace nad jeszcze większym i jeszcze lepszym parowcem. Chociaż nie odniósł takiego sukcesu jak jego poprzednik, mimo wielu przeciwności losu przetrwał aż do naszych…

Czytaj dalej