Som – ex-amerykański Fulton

Pierwszym z okrętów serii i najbardziej znanym był Som. Jednostkę zbudowano w USA i zwodowano 2 czerwca 1901 roku, jako prototyp okrętów typu Plunger. Okręt otrzymał nazwę Fulton i wszedł do służby 28 kwietnia 1902 roku. Po zakończeniu testów i zatwierdzeniu produkcji seryjnej zaczęto wykorzystywać go do zadań marketingowych i promocyjnych.

Huso - jeden z okrętów typu Som

Huso – jeden z okrętów typu Som

To właśnie wówczas okręt zainteresował Rosjan, którzy cały czas rozbudowywali swoją flotę, obawiając się głównie jednostek Japońskich na Pacyfiku. Po rozpoczęciu rozmów, jeszcze zanim zakupiono okręt, w Rosji zaczęto przygotowania do budowy siostrzanych jednostek. Fulton miał być jednostką wzorcową.

Transakcję przeprowadzono 28 kwietnia 1904 roku, a nowy nabytek natychmiast skierowano do Rosji na pokładzie parowca Menatik. W międzyczasie okręt otrzymał nową nazwę – Som (pol. sum). Parowiec dopłynął do Kronsztadu 13 czerwca, a 1 lipca okręt podwodny trafił do Stoczni Newskiej, gdzie zapoznano się z jego budową i ponownie zamontowano zdjęte do transportu wyposażenie.

Jeden z okrętów typu Som

Jeden z okrętów typu Som

Ponownie do służby wcielono go 6 września i natychmiast rozpoczęto szkolenie załóg. W listopadzie przebazowano go do Władywostoku, skąd w 1905 roku skierowano go do działań patrolowych przeciwko flocie Cesarstwa Japonii. Okres ten wypełniony był patrolami, ale nie doszło do żadnej akcji bojowej.

Po zakończeniu Wojny Japońsko-Rosyjskiej okręt pozostał w Flocie Pacyfiku aż do grudnia 1914 roku. kiedy skierowano go do Floty Czarnomorskiej. Do celu okręt dotarł droga lądową na specjalnym wagonie kolejowym. W lipcu 1915 ponownie przebazowano go, tym razem wysyłając go droga lądową na Bałtyk.

Jeden z okrętów typu Som

Jeden z okrętów typu Som

Służba okrętu przebiegała spokojnie aż do 10 maja 1916 roku. Tego dnia okręt patrolował rejon Morza Alandzkiego, kiedy będąc w zanurzeniu na głębokości peryskopowej, zderzył się z nim szwedzki parowiec Ingermanland. W wyniku uderzenia Som zatonął z całą załogą.

Jeden z okrętów typu Som

Jeden z okrętów typu Som

Miejsce zatonięcia okrętu nie było znane, ale pod koniec lipca 2015 roku szwedzcy nurkowie z grupy Ocean X Team odnaleźli niezidentyfikowany wrak rosyjskiego okrętu podwodnego niedaleko wybrzeża Szwecji, który jak się później okazało należał do Soma. Po prawie 100 latach od zatonięcia, wreszcie udało się odnaleźć wrak.

1 2
Podziel się.

O autorze

Michał Banach

Gdybym miał spisać wszystkie swoje zainteresowania to nie starczyłoby mi życia. Głównie interesuję się historią, militariami i techniką a także fotografią, ale lista ta mogłaby być znacznie dłuższa. Skończyłem studia na kierunkach stosunki międzynarodowe oraz dziennikarstwo i komunikacja społeczna na Wydziale Nauk Politycznych i Dziennikarstwa UAM.