Olbrzymie samoloty gaśnicze

Zakupione maszyny różniły się stanem i wyposażeniem, ponieważ w toku służby część z nich przechodziła różnego rodzaju modyfikacje. W 1960 roku wyremontowano dwa pierwsze samoloty i dostosowywano do nowej roli maszyn gaśniczych. Ze względu na wielkość Marsy idealnie nadawały się do tego zadania.

Hawaii Mars

Hawaii Mars

Niestety 23 czerwca 1961 roku Marianas Mars rozbił się w trakcie jednej z misji. Cała czteroosobowa załoga zginęła. Kolejny samolot – Caroline Mars został uszkodzony 12 października 1962 roku na tyle poważnie, że naprawa nie była możliwa.

Caroline Mars

Caroline Mars

W 1963 roku dokończono przebudowę Hawaii Mars i Philippine Mars. Oba samoloty przebudowano według innych planów. Zbiorniki na wodę w Philippine Mars umieszczono po bokach kadłuba, natomiast w Hawaii Mars w dolnej części kadłuba, w miejscu zbiorników paliwa. Chociaż obie maszyny mogły zabrać tyle samo wody, Hawaii Mars mając znacznie mniejsze zbiorniki paliwa, miał krótszy zasięg.

Philippine Mars (fot. Teemu Tuuri)

Philippine Mars (fot. Teemu Tuuri)

W przypadku obu maszyn proces nabierania wody trwał 25 sekund, a samoloty poruszały się w tym czasie z prędkością 120-130 km/h. Pozwalało to na przeprowadzanie zrzutów nawet co 15 minut, jeśli zbiorniki wodne były w miarę blisko pożaru.

W nowej roli Marsy spisywały się znakomicie. Duży zapas części zamiennych pozyskany krótko po zakupie maszyn pozwolił na ich wykorzystywanie praktycznie do dnia dzisiejszego. Dopiero w 2007 roku podjęto decyzję o ich wycofaniu. Phillipine Mars po kilku kolejnych latach służby trafił w 2012 roku do muzeum, natomiast Hawaii Mars musiał wrócić do służby.  Po raz ostatni samolot wykorzystano latem 2015 roku.

Obecnie losy samolotu nie są pewne. Nowe, tańsze i nowocześniejsze maszyny zapewne zajmą miejsce olbrzymiej łodzi latającej. Nic nie jest jednak przesądzone.

Hawaii Mars (fot. Tomas Milosch)

Hawaii Mars (fot. Tomas Milosch)

Konstrukcja

Martin JRM Mars to czterosilnikowe łodzie latające wyprodukowane w trakcie II wojny światowej. Samoloty mają 60,1 m rozpiętości skrzydeł i ważą 34 tony. Wraz z pełnym ładunkiem ich masa wynosi 75 ton.

Napęd stanowią 18-cylindrowe silniki Wright R-3350 Duplex Cyclone o mocy 2500 KM każdy. Pozwalają one na osiągnięcie prędkości maksymalnej 356 km/h i przelotowej 306 km/h. Zasięg w zależności od ładunku i wersji wynosi około 8000 km. Jako transportowce mogły przewozić 133 pasażerów lub 84 rannych i 25 członków załogi medycznej albo około 15 ton ładunku (np. 7 samochodów terenowych Jeep Willys). W wersji gaśniczej, samoloty mogą zabierać około 27 000 litrów wody.

Hawaii Mars (fot. Mark Munzel)

Hawaii Mars (fot. Mark Munzel)

Wyróżnić można 3 wersje samolotów (maszyny były do nich modernizowane). JRM-1 – zbudowano 5 maszyn (w tym jedną, która uległa wypadkowi w 1945 roku). JRM-2 – jeden egzemplarz wyposażony w silniki Pratt & Whitney R-4360-4T o mocy 3000 KM. JRM-3 – wariant docelowy do którego doprowadzono wszystkie 4 samoloty, które dotrwały do lat 50..

Hawaii Mars

Hawaii Mars

Latające olbrzymy

Łodzie latające Martin JRM Mars zaczęły powstawać w paradoksalnie najgorszym możliwym momencie. Rozwój techniki i zmieniająca się sytuacja militarna w USA w latach 40. sprawiły, że samoloty tego typu okazały się nieprzydatne.

Mimo to zbudowano kilka samolotów, które po zakończeniu krótkiej kariery wojskowej zasłynęły jako znakomite samoloty gaśnicze. Mimo upływu lat, jeden z nich cały czas pozostaje w eksploatacji. Pokazuje to jak dobrymi maszynami były Marsy.

1 2
Podziel się.

O autorze

Gdybym miał spisać wszystkie swoje zainteresowania to nie starczyłoby mi życia. Głównie interesuję się historią, militariami i techniką a także fotografią, ale lista ta mogłaby być znacznie dłuższa. Skończyłem studia na kierunkach stosunki międzynarodowe oraz dziennikarstwo i komunikacja społeczna na Wydziale Nauk Politycznych i Dziennikarstwa UAM.