Obchodzony 8 marca praktycznie na całym świecie Dzień Kobiet to święto z długą i nieco burzliwą historią. Oficjalnie ustanowiono je w 1910 roku, chociaż dopiero pod koniec lat 40. zyskało ono popularność.

Historia obchodów Dnia Kobiet pełna jest legend, mitów, przekłamań i kłamstw. Obecnie, zwłaszcza w Polsce święto to często uznawane jest za typowo komunistyczne, a pewne środowiska uważają wręcz, że powinno być zakazane. Chociaż prawdą jest, że na większą skalę w Polsce (jak i w wielu innych krajach) zaczęto je obchodzić w latach 50., kiedy w Polsce komunizm zadomowił się na dobre, jego historia zaczęła się długo wcześniej w USA.

Marsz po pożarze w fabryce Triangle Shirtwaist Factory zorganizowany 25 marca 1911 roku. Pożar doprowadził do śmierci 146 osób, głównie kobiet pracujących w bardzo ciężkich warunkach

Marsz po pożarze w fabryce Triangle Shirtwaist Factory zorganizowany 25 marca 1911 roku. Pożar doprowadził do śmierci 146 osób, głównie kobiet pracujących w bardzo ciężkich warunkach

Istnieje kilka teorii mówiących o początkach obchodów Dnia Kobiet. Wszystkie, niezależnie od tego czy są poparte faktami czy nie, wiążą się z ruchami robotniczymi kobiet w USA na początku XX wieku. Ówczesne warunki pracy (i życia) kobiet był delikatnie mówiąc złe. Wyzysk w miejscach pracy, brak praw wyborczych i ogólne marginalizowanie roli kobiet było normą. Na przełomie XIX i XX wieku miało miejsce wiele manifestacji i protestów organizowanych przez ruchy na rzecz praw kobiet, domagających się lepszych warunków pracy i ogólnie praw.

Za pierwsze obchody Dnia Kobiet uznaje się marsz zorganizowany 28 lutego 1909 roku w Nowym Jorku. Miał on upamiętniać strajki kobiet pracujących w przemyśle tekstylnym z 1908 roku. Marsz ten miał jednak charakter lokalny. Oficjalnie, Dzień Kobiet ustanowiono w 1910 roku podczas zjazdu Międzynarodówki Socjalistycznej w Kopenhadze. W konferencji poświęconej prawom kobiet wzięło udział 100 kobiet z 17 krajów.

Marsz z okazji Międzynarodowego Dnia Kobiet - 12 marca 1977 roku (Fot. David Bartho)

Marsz z okazji Międzynarodowego Dnia Kobiet – 12 marca 1977 roku (Fot. David Bartho)

Uczestniczki spotkania uznały, że wprowadzenie ogólnoświatowego Dnia Kobiet będzie znakomitym narzędziem promocji ich ideałów, takich jak dążenia kobiet do uzyskania praw wyborczych (a w niektórych krajach po prostu do uzyskania jakichkolwiek praw) oraz polepszenia warunków pracy i życia. Początkowo nie sprecyzowano daty corocznych obchodów, ale przyjęto, że powinny się one odbywać na początku roku.

Pierwszy Międzynarodowy Dzień Kobiet obchodzono 19 marca 1911 roku w Austrii, Danii, Niemczech i Szwajcarii. W kolejnych latach święto zawitało do kolejnych państw, a po 1914 roku przyjęto, że obchody będą miały miejsce co roku 8 marca.

Marsz z okazji Międzynarodowego Dnia Kobiet prawdopodobnie w latach 60-tych

Marsz z okazji Międzynarodowego Dnia Kobiet prawdopodobnie w latach 60-tych

Po zakończeniu II wojny światowej Dzień Kobiet zaczął się popularyzować, głównie za sprawą ZSRR i ONZ. W Związku Radzieckim święto to miało charakter państwowy i bardzo uroczysty, a jego głównym zadaniem było promowanie “kobiet pracujących”. Natomiast ONZ już od początku swojego istnienia promowała równość kobiet i mężczyzn, a w 1975 roku przyjęło rezolucję oficjalnie wprowadzającą obchody Dnia Praw Kobiet i Pokoju na Świecie. Nie sprecyzowano daty, pozostawiając dowolność Państwom Członkowskim Organizacji, ale w praktyce święto najczęściej obchodzone jest 8 marca.

W PRL-owskiej Polsce podobnie jak w innych państwach Bloku Wschodniego Dzień Kobiet miał szczególne znaczenie. Symbolem tego dnia stały się goździki (obecnie chyba totalnie znienawidzone w tym dniu przez kobiety) wręczane kobietom w zakładach pracy.

W latach 90. obchody państwowe zlikwidowano, a sam Dzień Kobiet stał się jedynie świętem symbolicznym. Obecnie znaczenie Dnia Kobiet cały czas słabnie, chociaż kwestia równości praw kobiet i mężczyzn pozostaje nie do końca rozwiązana.

Niezależnie od historii, oraz pochodzenia tego święta, pragniemy życzyć wszystkim naszym Czytelniczkom Wszystkiego Najlepszego!

Symbol (niechlubny obecnie) Dnia Kobiet w Polsce - goździk

Symbol (niechlubny obecnie) Dnia Kobiet w Polsce – goździk

Podziel się.

O autorze

Michał Banach

Gdybym miał spisać wszystkie swoje zainteresowania to nie starczyłoby mi życia. Głównie interesuję się historią, militariami i techniką a także fotografią, ale lista ta mogłaby być znacznie dłuższa. Skończyłem studia na kierunkach stosunki międzynarodowe oraz dziennikarstwo i komunikacja społeczna na Wydziale Nauk Politycznych i Dziennikarstwa UAM.